Lan Anh ·
7 tuần trước
 2336

Lối thoát nào cho diện đất tích bị biến đổi?

Theo báo cáo của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), đất là nguồn gốc của tất cả sự sống trên cạn, là lớp da để bảo vệ Trái đất. Có đến 1/4 loài động vật trên Trái đất sống trong đất và nó cung cấp chất dinh dưỡng cho các nguồn lương thực.

Theo bà Karina Winkler - Nhà địa lý vật lý tại Trung tâm nghiên cứu và Đại học Wageningen (Hà Lan) đồng thời là tác giả chính của nghiên cứu nhấn mạnh: “Sử dụng đất đóng vai trò trung tâm trong giảm thiểu biến đổi khí hậu, đa dạng sinh học và sản xuất lương thực. Do đó, việc xác định mục tiêu của việc sử dụng, chuyển đổi đất là điều cần thiết cho các chiến lược sử dụng đất bền vững".

Thực vật và đất đai, đặc biệt là trong các khu rừng nhiệt đới hấp thụ khoảng 30% khí thải carbon do con người tạo ra. Vì vậy, những thay đổi cảnh quan quy mô lớn có thể tác động đến việc thực hiện các mục tiêu nhằm kiềm chế tốc độ ấm dần lên theo Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu năm 2015. 

Theo đó, Hiệp định Paris yêu cầu các quốc gia cố gắng kiềm chế mức tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu ở dưới 2 độ C so với thời kỳ trước công nghiệp và nỗ lực giới hạn ở mức tăng 1,5 độ C. Tuy nhiên, cho đến thời điểm hiện tại nhiệt độ Trái đất đã tăng lên 1,2 độ C, kéo theo một loạt các diễn biến cực đoan như các cơn bão lớn, mực nước biển dâng và nhiều tác động khác.

Ngoài ra, nạn phá rừng nhiệt đới đã xảy ra trên diện rộng nhằm phục vụ sản xuất nông nghiệp như nuôi bò lấy thịt, trồng mía và đậu tương ở khu vực rừng Amazon của Brazil, trồng cọ lấy dầu ở Đông Nam Á, ca cao ở Nigeria và Cameroon.

bảo vệ đất

Theo một nghiên cứu trên Nature Communications, từ năm 1960 đến nay, 1/5 diện tích đất liền trên Trái đất. Con số này tương đương khoảng 43 triệu km2 đã bị biến đổi, gấp 4 lần so với các ước tính trước đây. Kể từ năm 1960, tổng diện tích rừng bao phủ Trái đất đã bị thu hẹp gần 1 triệu km2, trong khi diện tích các vùng canh tác và diện tích các đồng cỏ chăn nuôi cũng tăng tương ứng là gần 1 triệu km2 cho mỗi lĩnh vực. Tuy nhiên, diện tích rừng tại các khu vực trên thế giới có sự thay đổi khác nhau.

Trong 60 năm qua, diện tích rừng ở Bắc bán cầu (bao gồm châu Âu, Nga, Đông Á và Bắc Mỹ) đã tăng lên, trong khi diện tích rừng tại các nước đang phát triển ở Nam bán cầu lại thu hẹp đáng kể. 

Nguyên nhân chính gây ra suy thoái tài nguyên đất là do các hoạt động thâm canh nông nghiệp, sử dụng quá nhiều phân bón, thuốc trừ sâu và thuốc kháng sinh làm chết các sinh vật trong đất và khiến đất dễ bị xói mòn. Việc phá rừng và sinh cảnh tự nhiên để tạo đất canh tác cũng làm suy thoái đất, đặc biệt ảnh hưởng đến các loại nấm cộng sinh quan trọng trong việc giúp cây cối và thực vật phát triển.

Ông José Graziano da Silva - Tổng Giám đốc Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc (FAO) đã gọi “đất” là “đồng minh thầm lặng”, nhằm nhấn mạnh đến sự gắn kết của đất đối với cuộc sống con người. Vì vậy, để hồi sinh cho những vùng đất khô cằn, mỗi người cần hành động ngay bằng những việc làm thiết thực, bởi hiện tại và tương lai của con người phụ thuộc vào một nền đất đai giàu sự sống và vững bền.

Việc bảo vệ và hồi sinh đất không phải là việc của riêng một cá nhân hay một tổ chức nào mà là của toàn nhân loại, trong đó có chúng ta. Vậy, làm thế nào để bảo vệ đất, hồi sinh lại đất vẫn còn là một ẩn số, câu trả lời trong chính suy nghĩ và hành động của chúng ta....